DEHB Nedir?
Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu, beynin dikkat, dürtü kontrolü ve yürütücü işlevlerle ilgili bölgelerindeki farklılıklardan kaynaklanan nörogelişimsel bir durumdur. Çocukların yaklaşık %5-7'sini, yetişkinlerin %2-3'ünü etkiler. Yalnızca çocuklarda değil, yetişkinlerde de sıklıkla görülür.
Ana Belirtiler
Dikkat Eksikliği
- Detaylara odaklanamama, dikkatsiz hatalar
- Konuşmaları takip edememe
- Talimatları unutma
- Görevleri organize edememe
- Zihinsel çaba gerektiren işlerden kaçınma
- Eşyaları sık sık kaybetme
- Kolay dikkat dağıtılabilme
- Günlük işleri unutma
Hiperaktivite-Dürtüsellik
- Yerinde duramama, kıpırdama
- Sakince oturamama
- Aşırı konuşma
- Soruların bitmesini bekleyememek
- Sırasını bekleyememek
- Başkalarının sözünü kesme
- Sabırsızlık
- Düşünmeden karar verme
Yetişkinlerde DEHB
Yetişkinlerde belirtiler farklı şekilde görünebilir:
- Kronik erteleme
- Zaman yönetimi güçlüğü
- Duygusal iniş-çıkışlar
- İş/ilişki değişikliği sıklığı
- Finansal zorluklar
- Madde kullanımına yatkınlık
- Düşük benlik saygısı
Tedavi
DEHB multidisipliner yaklaşım gerektirir:
- Psikoterapi: BDT, duygu düzenleme, beceri eğitimi.
- İlaç Tedavisi: Psikiyatrist tarafından uyarıcı veya uyarıcı olmayan ilaçlar.
- Koçluk: Zaman yönetimi, organizasyon becerileri.
- Aile Eğitimi: Çocuklarda aile desteğinin güçlendirilmesi.
- Okul Düzenlemeleri: IEP, özel eğitim desteği.
Ne Zaman Değerlendirilmeli?
Dikkat, organizasyon veya dürtüsellik belirtileri günlük yaşamınızı (okul, iş, ilişkiler) ciddi şekilde etkiliyorsa, kapsamlı bir DEHB değerlendirmesi için bir uzmana başvurun. DEHB tedavisi, kişinin güçlü yanlarını ortaya çıkarmasına ve tam potansiyelini kullanmasına olanak tanır.